Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik, 10 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı. Düzenlemeye göre sosyal ağ sağlayıcıları, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak. 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını tamamlamamış çocuklar için ise ayrı hizmet ve koruma tedbirleri uygulanacak.
Türkiye’de sosyal medya kullanımına ilişkin yeni düzenleme Resmî Gazete’de yayımlandı. Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik, sosyal ağ platformlarının yaş doğrulama, çocuklara özel hizmet sunma ve ebeveyn kontrol araçlarına ilişkin yükümlülüklerini belirledi. Yönetmelik, 1 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girecek.
15 Yaşını Doldurmayan Çocuklara Hizmet Sunulamayacak
Yönetmeliğin 5’inci maddesinde, “Sosyal ağ sağlayıcı, onbeş yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamaz.” hükmüne yer verildi. Buna göre sosyal ağ sağlayıcıları, 15 yaşını doldurmamış çocukların hesap açma taleplerini reddetmekle yükümlü olacak.
15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını tamamlamamış kullanıcılar için ise yetişkinlerden farklı, çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet sunulacak. Platformlar, bu hizmetleri hazırlarken çocukların fiziksel, zihinsel, psikolojik, sosyal ve duygusal gelişimlerini korumaya yönelik tedbirler alacak.
Yaş Doğrulaması e-Devlet Üzerinden Yapılacak
Yönetmeliğin 6’ncı ve 7’nci maddelerine göre sosyal ağ sağlayıcıları, hesap oluşturulması aşamasında kullanıcıların yaş durumunu doğrulamak zorunda olacak. Yaş doğrulaması, e-Devlet Kapısı üzerinden oluşturulan yaş doğrulama belirteci aracılığıyla gerçekleştirilecek.
Bu belirteç, kullanıcının 15 yaşını doldurup doldurmadığı ve 15 yaşını doldurmuşsa 18 yaşını tamamlayıp tamamlamadığı bilgisini içerecek. Yönetmelikte, belirtecin bu yaş eşikleri dışında başka kişisel veri veya bilgi içermeyeceği ve yaş doğrulama amacı dışında kullanılamayacağı belirtildi.
Yaş doğrulaması sonucunda 15 yaşını doldurmadığı belirlenen çocukların hesap açma talepleri reddedilecek. Yaş grubuna aykırı kullanıldığına ilişkin makul şüphe oluşan doğrulanmış hesaplar ise askıya alınabilecek. Hesabın yeniden kullanılabilmesi için yaş doğrulamasının tekrar yapılması gerekecek.
Çocuk Hesapları Gizli Olacak
Yönetmeliğin 8’inci maddesi, 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını tamamlamamış kullanıcıların hesaplarına yönelik özel kurallar getiriyor. Bu yaş grubundaki hesaplar varsayılan olarak gizli olacak ve kamuya açık hesap seçeneği sunulamayacak.
Düzenlemeye göre çocuk hesaplarında uygulanacak başlıca kurallar şöyle:
-
Çocuğun takip ettiği hesaplar dışında kalan kullanıcılar çocuğa mesaj gönderemeyecek.
-
Mesajlarda görüldü bilgisine yer verilemeyecek.
-
Takipçi ve takip edilen hesap bilgileri, hesap sahibi çocuk dışındaki kullanıcılara gösterilemeyecek.
-
Çocuk hesaplarından canlı yayın açma özelliği sunulamayacak.
-
Bağımlılık geliştirme etkisi doğurabilecek hizmetlere yer verilemeyecek.
-
Görsel içeriklerin kaydırma, tıklama veya otomatik biçimde art arda sunulmasını sağlayan arayüz ve işlevler kullanılamayacak.
-
Çocukların hesapları, telefon rehberleri ve diğer platformlardaki kişi listeleriyle eşleştirilemeyecek.
-
Çocukların kişisel verileri profilleme veya kişiselleştirilmiş ticari reklam faaliyetlerinde kullanılamayacak.
-
Platformlar, çocukların profil fotoğraflarının ve paylaşımlarının başkaları tarafından ekran görüntüsü alınmasını önlemeye yönelik teknik tedbirler alacak.
Ebeveynlere Hesap ve Ekran Süresi Kontrolü
Yönetmeliğin 9’uncu maddesi kapsamında sosyal ağ sağlayıcıları, ebeveynlere yönelik kontrol araçları sunacak. Bu araçlar, anne, baba veya vasi gibi çocuk hakkında karar verme yetkisi bulunan kişiler tarafından kullanılabilecek.
Ebeveyn kontrol araçları en az şu imkânları içerecek:
-
Hesap ve özellik ayarlarını kontrol etme,
-
Satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi işlemleri ebeveyn iznine bağlama,
-
Harcama limiti belirleme,
-
Kullanım süresini izleme ve sınırlandırma,
-
Konum paylaşımına ilişkin mekanizmaları yönetme.
Bu araçların Türkçe dil seçeneğiyle sunulması, kolayca bulunup etkinleştirilebilmesi ve farklı cihaz ve işletim sistemlerinde çalışabilmesi gerekecek. Kontroller etkinleştirildiğinde çocuğa da açıkça bilgi verilecek.
Mevcut Hesaplar İçin Son Tarih 31 Mart 2027
Yönetmelikte, yürürlüğe girmesinden önce açılmış ve yaş doğrulama belirteciyle doğrulanmamış hesaplar için de geçiş süreci düzenlendi. Buna göre mevcut hesaplarda 31 Mart 2027’ye kadar en az bir kez yaş doğrulaması yapılması gerekecek.
Yaş doğrulaması sonucunda 15 yaşını doldurmadığı belirlenen çocukların hesapları bilgilendirme yapılarak kapatılacak. Yönetmelik kapsamında yaş doğrulama, hesap işlemleri ve koruma tedbirlerine yönelik itirazlar için ücretsiz, erişilebilir ve Türkçe seçenekli mekanizma kurulacak. Başvuruların yalnızca otomatik sistemlerle değerlendirilmesi yeterli olmayacak; anlamlı insan incelemesi yapılması gerekecek.
Yönetmelik, 1 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girecek. Düzenlemeyle birlikte sosyal ağ sağlayıcılarının çocuklara yönelik yaş doğrulama ve koruma tedbirleri konusunda belirlenen yükümlülüklere uyması gerekecek.
